Home / SANAT VE KÜLTÜR / Edebiyat (page 5)

Edebiyat

Magcan Cumabay

Magcan Cumabay 1893’te Kazakistan’ın Akmola bölgesinde doğmuş bir Türk milliyetçisidir. Dünyaya geldiği çağda, ülkesi Rus işgali altında idi. Onun çocukluk yıllarında Rusya’da I. Bolşevik ihtilali gerçekleşmiş; gençlik zamanında da 1917 Komünist devrimi olmuştu. Magcan’ın bu vakitlerde Türkistan’ın pek çok önde gelen aydınıyla da tanışıp, karşılıklı fikir alış­verişinde bulunduğunu görürüz. İşte …

Read More »

Cengiz Dağcı

9 Mart 1920 tarihinde Kırım’ın Yalta şehrinin Kızıltaş köyünde doğdu. Çocukluğu kıtlık, yoksulluk, Rus emperyalizminin zulmü ve büyük baskılar altında geçti. İlköğrenimi köyünde ve Akmescit’te yaptı. aynı şehirde ortaokulu bitirdi (1938). Kırım Pedagoji Enstitüsü ikinci sınıfında iken İkinci Dünya Savaşı çıktı. 1941’de Ukrayna cephesinde Almanlara esir düştü. Almanların yenilmesi üzerine …

Read More »

Yusuf Akçura

Yusuf Akçura (d. 2 Aralık 1876 Ulyanovsk, Simbrist, Rusya – ö. 11 Mart 1935 İstanbul), Türkçülük akımının önde gelen temsilcilerinden olan Tatar yazar ve siyaset adamı. Rusya’da Simbrist’te doğdu (1876). Babasının ölümü üzerine annesiyle birlikte İstanbul’a geldi. Ortaöğrenimini Bursa Askeri Lisesi’nde, yükseköğrenimim Harbiye Mektebi’nde tamamladı (1896). Harp Akademisinde okurken, gizli …

Read More »

İmadeddin Nesimî

İmadeddin Nesimi (Yaşamı ve Şiirlerinden Örnekler) Nesimi Azerbaycan dilinde şiirin ilk güzel örneklerini veren, düşüncelerini yüksek edebi bir dille ifade etmeyi başaran güçlü bir sanatkar olmuştur. Onun ana dilinden başka Arapça ve Farsça yazmış olduğu divanlar da vardır. Şairin gerçek adı Ali’dir. 1369 yılında Azerbaycan’ın Şamahı şehrinde doğmuştur. Babası Seyid Muhammed çağının …

Read More »

ALIKUL OSMANOV (1915-1950)

Alıkul Osmanov Türk Dünyası’nın önemli edebiyatçılarından biri..  ama Anadolu’daki kardeşleri onu gerektiği kadar tanımıyor. Alikul Osmanov çağdaş Kırgız edebiyatının lirik şiirin öncüsü kabul ediliyor. Kırgız edebiyatında çok önemli bir yeri var. Osmanov 1915 yılında, Çüy Eyaleti’ne bağlı Panfilov ilçesinin Kaptal Arık Köyü’nde doğmuş. Küçük yaşında anne ve babasını kaybeden Osmanov …

Read More »

Ahmed CEVAD, (1892–1937)

Azerbaycan Milli Şairi/Fikir Adamı Ahmet Cevad (Cavad Ahundzade) 5 Mayıs 1892’de Gence yakınlarındaki Şamhor bölgesinin Seyfeli köyünde doğdu. Ahund olan dedesi Güney Azerbaycan göçmeniydi. Babası Mehmet Ali, köy içersinde molla olarak tanınsa da, din adamı değildi. Okur-yazar ve kültürlü olması nedeniyle onu böyle çağırırlardı. Altı yaşında babasını kaybetti. Annesi ile …

Read More »

Manas Destanı

Manas Destanı, Kırgız Türkleri’nin millî destanıdır. Mani dinini yaşayan Karahitaylar ve Müslüman Karahanlılar arasındaki mücadelelerde Kırgızların durumu ve Manas adlı kişiyi konu edinen destandır.  Farklı kaynaklarda tarihi XV. yüzyıldan XII. yüzyıla kadar dayandırılır. Ünlü Türkolog Wilhelm Radloff (1837-1918), Manas Destanının ilk derlemesini Kırgızistan’ın Tokmak kentinin güneyindeki Sarı Bağış boyuna mensup …

Read More »

Dede Korkut kimdir?

Dede Korkut (Korkut Ata), Oğuz Türklerinin eski destanlarında yüceltip kutsallaştırılmiş; bozkır hayatının geleneklerini ve törelerini çok iyi bilen, kabile teşkilatını koruyan yarı-efsanevi bir bilgedir ve Türkler’in en eski destanı olan Dede Korkut Kitabı’ndaki hikayelerin anlatıcısı ozandır. Adı, tarihî kaynaklarda ve çeşitli Oğuz rivayetlerinde kimi zaman sadece “Korkut”, kimi zaman “Korkut …

Read More »

Çokan Velihanov

1837 yılında doğdu. Tarih, etnoğrafya, coğrafya ve edebiyat alanlarında uzman bir kişiydi. Kırgızların meşhur destanı Manas’ı Rusça olarak yazıya geçirdi. Yaptığı geziler sonunda Doğu Türkistan Ahalisi, Yönetimi, Sanayisi ve Ticari Durumu; Altı Şehir Ülkesinin Durumu; Cungarya Denemeleri; Kırgızların Uruğlara Ayrılması gibi eserler kaleme almıştır. Ayrıca onun Abılay, Kazakların Efsane ve …

Read More »

Hakanî Şirvanî

Hakanî Şirvanî  (1126 – 1199) Azerbaycan ve  İran Türk edebiyatının  intibak döneminin en önemli  şairi olan Efzeleddin İbrahim Hakanî Şirvanî, 1126 yılında sonradan Müslüman olan Rabia  hanım  ile  marangozlukla  uğraşan  Ali  adlı  bir  Şamahı  sakininin  aile ocağında gözlerini dünyaya açmıştır85. İbrahim, sekiz yaşına geldiğinde, babası Ali, ailesini terketmiştir. O, amcası …

Read More »